BRCA1/2-mutaties en borstkanker
Kiembaanmutaties in BRCA1 of BRCA2 geven een sterk verhoogd risico op borst- en ovariumcarcinoom. BRCA1-draagsters hebben een cumulatief risico van circa 70% op borstkanker, BRCA2-draagsters circa 60%. BRCA-status beïnvloedt zowel de behandeling (PARP-remmers, platinabevattende chemotherapie) als preventieve strategieën (risicoreducerende chirurgie, intensieve surveillance).
Kernbegrippen
- BRCA1/BRCA2
- Tumorsuppressorgenen betrokken bij DNA-schade herstel via homologe recombinatie; kiembaanmutatie geeft erfelijk kankerrisico.
- Genetische counseling
- Gestructureerde voorlichting over genetisch testen, interpretatie en implicaties voor de patiënt en familieleden.
- Risicoreducerende mastectomie
- Bilaterale mastectomie bij niet-aangedane BRCA-draagsters, verlaagt het borstkankerrisico met >90%.
BRCA-mutaties: van testen tot management
Wie testen?
Indicaties voor BRCA-testen: borstkanker <40 jaar, triple-negatief <60 jaar, bilateraal, manlijke borstkanker, ovariumcarcinoom op elke leeftijd, positieve familieanamnese (≥3 eerstegraads verwanten). In toenemende mate wordt universeel testen bij alle borstkankerdiagnoses overwogen vanwege de therapeutische consequenties.
Behandelimplicaties
BRCA-gemuteerde tumoren zijn gevoelig voor platinabevattende chemotherapie en PARP-remmers (olaparib, talazoparib). Adjuvant olaparib verbetert de overleving bij hoogrisico BRCA-gemuteerde vroegstadium borstkanker (OlympiA). Risicoreducerende salpingo-oöforectomie wordt aanbevolen bij BRCA1-draagsters rond 35-40 jaar en bij BRCA2 rond 40-45 jaar.